‘Dergelijke onaangekondigde treinstakingen tonen aan dat het protocol van juni 2008 over de uitoefening van het stakingsrecht in de NMBS Groep niet steeds wordt nageleefd’ merkt De Padt op. ‘Volgens dat protocol wordt elke werkonderbreking die niet aan de voorwaarden van aanzegging en overleg voldoet, als een onregelmatige afwezigheid beschouwd, met mogelijke tuchtsancties voor de betrokken werknemers tot gevolg.’

‘In het regeerakkoord staat ook duidelijk dat de regering het sturingscomité van de NMBS Groep vraagt om de bestaande protocollen tussen de overheid en de vakbonden met betrekking tot de uitoefening van het stakingsrecht te evalueren. In geval van een negatieve evaluatie zal de regering strengere maatregelen overwegen om de continuïteit van de openbare dienst met respect voor de veiligheidsvereisten te verzekeren’ gaat de Padt verder.

‘De vakbonden hebben op dit moment de kans om dergelijke wilde stakingen die de pendelaars onnodig gijzelen de wereld uit te helpen’ stelt De Padt. ‘Vorige week werd in de vergadering van de nationale paritaire commissie een finaal ontwerp van een nieuw protocol in verband met werkonderbrekingen voorgelegd. Het sociaal overleg heeft dus alle kansen om het probleem van de wilde stakingen op te lossen.’

‘Falen de vakbonden daarin, dan wordt het tijd om de minimal dienstverlening opnieuw op tafel te leggen’ beklemtoont de liberale senator. ‘Ik hoopt in de Senaat dan steun te krijgen voor ons wetsvoorstel dat ertoe strekt een gewaarborgde minimum dienstverlening in te voeren bij autonome overheidsbedrijven. Daarbij dient voorzien te worden in sancties voor diegenen die wilde en ongecontroleerde stakingen veroorzaken.’

‘De sociale partners krijgen eerst de kans om zelf een minimale dienstverlening af te spreken. Maar indien de sociale partners er niet uitgeraken, moet de politiek haar verantwoordelijkheid nemen’ aldus Guido De Padt. ‘Voor de spoorwegen betekent een minimale dienstverlening dat reizigers tijdens de ochtend- en avondspits kunnen rekenen op een vrij ruime bediening. Tijdens dat daluren kan dat aanbod beperkter zijn.’

‘Op langere termijn biedt de vrijmaking van het binnenlands reizigersvervoer heil’ merkt Guido De Padt op. ‘Momenteel bezit de NMBS nog steeds een monopolie. Bij een staking kan de reiziger dus niet kiezen voor een andere spoormaatschappij. Op Europees niveau wordt volop gewerkt aan het maken van de vrijmaking van het reizigersvervoer. Europees Commissaris voor Vervoer Sim Kallas wil de markt voor het binnenlands reizigersvervoer tegen 2018-2019 openstellen voor nieuwe operatoren. De NMBS moet zich hierop dringend voorbereiden,” meent De Padt. ‘De vrijmaking van het binnenlands reizigersvervoer is bovendien niet alleen een betere waarborg voor een continue dienstverlening. Ze kan ook zorgen ook voor meer efficiëntie en veiligere treinen’ besluit De Padt.

Gewone Zitting 2011‑2012

Plenaire vergaderingen

Donderdag 10 mei 2012

Namiddagvergadering

Voorlopig verslag

Mondelinge vraag van de heer Guido De Padt aan de minister van Overheidsbedrijven, Wetenschapsbeleid en Ontwikkelingssamenwerking over «de evaluatie van het protocol over de uitoefening van het stakingsrecht binnen de NMBS Groep» (nr. 5‑544)

De heer Guido De Padt (Open Vld). – De onaangekondigde treinstakingen van december 2011 en januari 2012 hebben aangetoond dat het protocol van juni 2008 over de uitoefening van het stakingsrecht in de NMBS Groep niet steeds wordt nageleefd. Volgens dat protocol wordt elke werkonderbreking die niet aan de voorwaarden van aanzegging en overleg voldoet, als een onregelmatige afwezigheid beschouwd, met mogelijke tuchtsancties voor de betrokken werknemers tot gevolg.

Volgens het regeerakkoord zal de regering “het sturingscomité van de NMBS Groep vragen om de bestaande protocollen tussen de overheid en de vakbonden met betrekking tot de uitoefening van het stakingsrecht te evalueren. In geval van een negatieve evaluatie zal de regering strengere maatregelen overwegen om de continuïteit van de openbare dienst met respect voor de veiligheidsvereisten te verzekeren”.

Op 25 januari 2012 heeft de minister in de commissie voor de Infrastructuur van de Kamer verklaard dat hij “daarover een brief geschreven heeft aan de voorzitter van de stuurgroep en hem heeft gevraagd om snel de evaluatie op te starten en om een planning te bezorgen”.

In dat kader heb ik volgende twee vragen.

Erkent de minister dat de wilde stakingen die er sinds juni 2008 in de NMBS Groep zijn geweest, aantonen dat het protocol niet altijd wordt nageleefd? Hoe vaak werd dit protocol sinds 2008 precies geschonden?

Hoever staat het sturingscomité met de evaluatie van het protocol over de uitoefening van het stakingsrecht binnen de NMBS Groep? Welke strengere maatregelen overweegt de regering om de continuïteit van de openbare dienst te verzekeren indien de evaluatie negatief is?

De heer Paul Magnette, minister van Overheidsbedrijven, Wetenschapsbeleid en Ontwikkelingssamenwerking, belast met Grote Steden. – In januari 2012 heb ik de voorzitter van het sturingscomité een brief geschreven en hem gevraagd de evaluatie snel op te starten. Sinds begin januari is de evaluatie van het akkoord dus het voorwerp van intens overleg in het sturingscomité, de nationale paritaire subcommissie en de nationale paritaire commissie.

De werkonderbrekingen die er sinds 2008 in de NMBS Groep zijn geweest, werden grondig geanalyseerd. Uit die analyse blijkt dat het protocol in grote lijnen werd gerespecteerd. In sommige gevallen zijn er inderdaad betwistbare situaties.

De voorzitter heeft in de vergadering van de nationale paritaire commissie van 7 mei een finaal ontwerp van een nieuw protocol in verband met werkonderbrekingen voorgelegd. De vertegenwoordigers van de vakorganisaties zullen het ontwerp aan hun instanties voorleggen zodat ze zich tegen het einde van de maand mei kunnen uitspreken in een nieuwe vergadering van de nationale paritaire commissie.

De heer Guido De Padt (Open Vld). – Ik dank de minister voor zijn antwoord en kijk uiteraard benieuwd uit naar wat het tweede protocol zal inhouden.

© 2012 De Persgroep Publishing

Om het gebrek aan vooruitgang in de strijd tegen moedersterfte aan te kaarten, huldigden de Parlementairen voor de Millenniumdoelstellingen in het Peristilium van het federale parlement een levensgroot bloemenstandbeeld in de vorm van een zwangere vrouw in.

De leden van de Open Vld-Kamer- en Senaatsfractie waren samen met Open Vld-Voorzitter Alexander De Croo en Voorzitster van Open Vld-Vrouwen, Hilde Vautmans, aanwezig bij de onthulling van dit bloemstuk, zij wensen hiermee de actie “Elke mama telt” van Sensoa mee te ondersteunen.

Terwijl de federale overheid in 2007 nog 837 000 euro aan schadevergoedingen betaalde, daalde dit bedrag in 2008 tot 817 000 euro, om te eindigen op 754 437 euro in 2010. Dit komt neer op een daling van bijna 8 procent. Deze neerwaartse trend werd echter doorbroken in 2009. In dat jaar betaalde de federale overheid namelijk 829 004 euro. Over de vier jaar bekeken, komt dit neer op 0,8 miljoen euro gemiddeld per jaar. Bij schade aan goederen gaat het voornamelijk om beschadigde voertuigen. Bij schade aan personen gaat het meestal om verwondingen met tijdelijke of blijvende ongeschiktheid. ‘We weten dus hoeveel de federale overheid in ons land jaarlijks moet betalen voor schade veroorzaakt door federale politieagenten’ merkt De Padt op. ‘Maar daarmee hebben we absoluut geen zicht op de reële omvang van het fenomeen. We weten immers niet hoeveel de lokale overheden betaalden voor schade veroorzaakt door lokale politieagenten. Het valt te vrezen dat dit bedrag nog een stuk hoger ligt.’

In die periode vorderde de federale overheid veertien keer een deel van de schadevergoeding terug van de politieambtenaar. Alhoewel het de taak van de rechter is om de ernst van de fout van de politieambtenaar te kwalificeren, vorderde de FOD Binnenlandse Zaken voornamelijk geld terug bij het begaan van zware fouten. Het ging dan om inbreuken van de derde graad of dronkenschap op het ogenblik van het ongeval. Een politieambtenaar kreeg tot drie keer toe een zware fout toebedeeld omdat hij op onrechtmatige wijze gebruik maakte van een dienstvoertuig. ‘Tot drie maal toe onrechtmatig gebruik maken van een dienstvoertuig roept toch vragen op’ merkt Guido De Padt op.‘Zeker het rijden onder invloed tijdens de diensturen is gedrag dat eigenlijk niet hoort voor een politieagent. Politieagenten in functie moeten namelijk het goede voorbeeld geven. Hun geloofwaardigheid hangt daar in belangrijke mate van af. Dat verliezen ze best niet uit het oog.’

Tijdens de periode 2007 – 2010 vorderde de federale overheid in totaal en via minnelijke schikking 75 000 euro terug. Daarbij moet rekening worden gehouden met het feit dat de federale overheid kan beslissen slechts een deel van de vergoede schade op te eisen. De bedoeling van een dergelijke terugvordering is namelijk niet om de politieambtenaar financieel te bestraffen, maar wel om hem bewust te maken van de ernst van zijn gedrag in verhouding tot de vereisten van zijn functie. ‘De politieambtenaar bewust maken van de ongepastheid van zijn gedrag in zijn functie, is toch echt wel het minimum’ stelt De Padt. ‘Het teruggevorderde bedrag moet toch ook enigszins in verhouding staan tot de veroorzaakte schade. Om doeltreffend te zijn moet een sanctie immers voldoen aan het proportionaliteitsbeginsel.’